Door Jacco Houtman, SCIOS-inspecteur · 24 oktober 2026 · Scope 8 inspecties
Wat de testknop wel en niet laat zien
Achter de testknop zit een kleine weerstand. Drukt u erop, dan laat de schakelaar intern een klein lekstroompje lopen, en hoort hij af te schakelen. Daarmee test u vooral het mechanisme: of de schakelaar niet is vastgeroest of vastgekleefd. Dat is nuttig, en de fabrikant raadt het niet voor niets aan.
Wat de testknop niet laat zien:
- Bij welke lekstroom de schakelaar afschakelt. Een schakelaar van 30 mA hoort af te schakelen tussen de helft en de volle nominale lekstroom, dus tussen 15 en 30 mA. Een schakelaar die pas bij een veel hogere stroom reageert, klikt bij de testknop misschien nog wel, maar beschermt niet meer zoals bedoeld.
- Hoe snel hij afschakelt. Bij de nominale lekstroom moet een gewone aardlekschakelaar binnen 300 milliseconden afschakelen. Een trage schakelaar is bij een aanraking van een onderdeel onder spanning een groot risico.
- Of de aarding in orde is. De testknop gebruikt de beschermingsleiding niet. Een contactdoos waarvan het aardcontact niet meer werkt, merkt u er dus niet mee op. Juist dat vinden wij bij inspecties vaak, bijvoorbeeld door corrosie.
- Welke groepen er eigenlijk achter zitten. Na een uitbreiding of verbouwing zitten er soms groepen niet (meer) achter een aardlekschakelaar, terwijl dat wel nodig is.
- Of het type past bij wat erop is aangesloten. Laadpunten, omvormers en sommige machines kunnen gelijkstroomlekstromen veroorzaken. Een gewone aardlekschakelaar van type A kan daardoor ongevoelig worden. Voor een laadpunt vraagt NEN 1010 rubriek 722 daarom om een type B, of een type A met aanvullende detectie van gelijkstroomlekstromen.
Wat wij meten bij een Scope 8 inspectie
Bij een Scope 8 inspectie volgens NEN 3140 meten wij de aardlekschakelaars met een installatietester. Per schakelaar leggen wij vast:
- de uitschakelstroom: bij welke lekstroom hij afschakelt;
- de uitschakeltijd bij de nominale lekstroom;
- of het type en de gevoeligheid passen bij de groepen en de omgeving, bijvoorbeeld 30 mA voor groepen met contactdozen;
- en, in de steekproef van de eindgroepen, of de aardverbinding naar de contactdozen en het materieel in orde is.
Voldoet een schakelaar niet, dan staat dat als constatering in het rapport, met een ernstklasse en een hersteladvies. Uw installateur vervangt de schakelaar, en wij beoordelen het herstel met een herinspectie.
Blijf de testknop gebruiken
De testknop is dus geen vervanging voor een meting, maar wel een goede gewoonte. Druk erop zoals de fabrikant aangeeft, vaak elk halfjaar. Schakelt een aardlekschakelaar bij de testknop niet af, of laat hij zich daarna niet meer inschakelen, laat hem dan direct controleren door een installateur.
In stallen en agrarische ruimten gelden nog strengere eisen; lees welke aardlekschakelaar nodig is in een stal. Wilt u weten wat een Scope 8 inspectie kost? Zie de tarieven.